ABD’de izleyicinin Yeni Medya’ya artan ilgisi, gazetelerden sonra televizyon kanallarını da vurmaya başladı.

Kendi gerçeklerine sıkışmış geleneksel TV yayıncıları için, bu gelenekçi bakışı Yeni Medya’nın enginliğine doğru genişletme zamanı!

İnternet’in geleceği, açık ve ücretsiz web siteleri ile kapalı ve ücretli mobil uygulamaların arasındaki mücadelenin sonucuna mı bağlı?

Anlaşılan Jackson da tezini ikinci tarafın ağırlık kazanacağı ve birinciyi yok edeceği argümanına dayandırmış.Tabii gelecekte ne olacağı bilinmez ve Eric Jackson belki de haklı çıkar. Ama inşallah haklı çıkmaz. Çünkü öyle bir senaryoda İnternet’in sanal bir alışveriş merkezinden farkı kalmaz. İnsanların ağırlıkla ceplerindeki paraya göre kabul göreceği, parası olmayanların nimetlerinden yararlanamayacağı ve ‘ezik’ olarak değerlendirileceği bir İnternet, insanlık tarihinin en hakkaniyetsiz yaşam alanı olur. Ancak son tahlilde sanal dünyanın geleceği de, internet toplululuğunun kullanıcı ya da tüketici kimliğinden hangisini tercih edeceğine göre şekil alır.

Akademik dünya da İnternet’in cazibesine karşı koyamadı. Eğitimde dijital dönüşüm başladı ancak gelir modeli hala belirsiz!

Yazıda ayrıca, önceleri sadece pasif seyirden ibaret olan video tabanlı bu eğitimlere giderek tartışma, ödev ve ölçme-değerlendirme gibi etkileşimli unsurların da eklemlenmesi sayesinde öğretim-öğrenim sürecinin neredeyse sınıf içi eğitim noktasına yaklaştığı vurgulanmış. 2009 yılında ABD Eğitim Bakanlığı'nın yaptırdığı 50 ayrı araştırmanın sonuçları da bu argümanı destekler nitelikte ve aynı dersi İnternet üzerinden öğrenen öğrencilerin sınıfta yüz yüze eğitim alan öğrencilerden daha başarılı olduğunu ortaya koymuş. Bunun da ötesinde, İnternetin zaman-mekan sınırı tanımayan özelliği, eğitimcilere ilginç sürprizler vaad ediyor. Örneğin; Stanford Üniversitesi’nin Bilgisayar Mühendisliği Bölümü’nde geçen yıl İnternet üzerinden verilmeye başlanan herkese açık bir Yapay Zeka dersi 175 ülkeden 58.000 öğrencinin katılımıyla bu alanda bir rekora imza attı. Ekranda beliren ani quizler, kişiselleştirilmiş sınavlar, ofis saatleri için Google’ın online moderasyon hizmeti ve otomatik not sistemi gibi etkileşimli özelliklerle değerlendirildi ve başarılı olanlara şimdilik sadece bir ders başarı sertifikası verildi. Ancak katılımcı sayısının üniversitenin toplam mevcudunun dört katı olması, kuşkusuz eğitimcilerin bu alandaki iştahını da kabartıyor.

ABD’nin en popüler eğitim bloglarından fortystones.com’un değerlendirmesine göre bu konuda en ileri eğitimleri sunan okullar MIT, Tufts, Utah State, Yale, Carnegie Mellon, Stanford, Michigan ve California-Irvine Üniversiteleri. Özellikle MIT’nin OpenCourseWare Programı (etkileşimle ilgili sorunlarına karşın) 2000in üzerindeki ders içeriği ve iPhone/iPad cihazlarına özel iTunesU özellikleriyle öne çıkmakta. Tabii buradaki en önemli husus, bu eğitimlerin hemen hepsinin ‘şimdilik’ bedava veriliyor olması. Her birinin yıllık eğitim ücreti yaklaşık 50.000 dolar olan bu üniversitelerin en çok düşündüren şey de bu! Ve belki de bu yüzden örgün eğitim ve diploma süreçlerini, İnternet tabanlı bu yeni sisteme entegre etmekte işi ağırdan alıyorlar. Ancak bu beceriyi kazanan üniversite sayısının giderek artması, İnternet tabanlı eğitimin her an bir rekabet unsuru olarak masaya konmasını sağlayabilir ve bu durumda daha kimse eğitim ücretinden söz edemeden amansız bir mücadele başlayabilir.

Aslında eğitimciler diğer sektörlere baksalar bu bedava konusuna o kadar da soğuk yaklaşmayabilirler. İnternette bu deneyimi yaşayan müzik, sinema vb. sektörler şu anda yavaş yavaş rasyonel iş modellerini geliştiriyorlar ve kendilerini toparlama sürecine girdiler bile. Eğitimcilerin de özellikle şu Stanford örneğine bakarak ‘sürümden kazanma’ konusuna eğilmeleri önemli.

Özetle, yakın gelecekte medyada ‘ABD’de bedava okumak ister misiniz?’ şeklinde bir reklam görürseniz şaşırmayın. Bedavanın gücünden eğitim sektörü de yararlanmaya başlamış demektir! 26 Nisan 2012 Perşembe günü Kadir Has Üniversitesi’ndeki Yeni Medya Konferansı’nda bu konuyu daha detaylı olarak ‘Yeni Medya; Yeni Eğitim, Yeni Üniversite’ başlıklı bir sunumla anlatacağım. İlgilenenlere buradan duyurmuş ve davet etmiş olayım:)

İnsanları ekran başından kaldırmanın yolu, onlara yüz yüze sosyalleşme alanları sağlayacak kamu ve yerel yönetim anlayışında

Psikiyatr Prof. Dr. Kemal Sayar ve Gazeteci-Televizyoncu M. Serdar Kuzuloğlu ile birlikte konuşmacı olduğumuz ‘Teknoloji Bağımlılığı ve Sosyal Ağlar’ başlıklı panelde, sosyal ağlar üzerinde giderek yoğunlaşmaya başlayan iletişimin etkilerini tartıştık.  

Evet, bugün dünyada ve ülkemizde sosyal ağlar birincil iletişim alanı haline geliyorsa bunun önemli nedenlerinden biri de hızlı ve çarpık kentleşme sonucunda giderek azalan kamusal alan ve artan güvenlik kaygısıdır. Bu sorunların çözümü için de, gençlere yönelik yeni fiziksel sosyalleşme alanları yaratılması gereklidir. Zaten Kongre’nin açılış sunumunu yapan Oxford Üniversitesi’nden Prof. Dr. Susan Greenfield’in konuşmasını bitirirken yaptığı öneri de aynen buydu.  

Yeni Medya anlayışına hızla evrilmesi gereken reklamcılık sektörünün önündeki en büyük engel ‘eski güzel günler’!

* Ey reklamcı, gidişat nereye?

CD, DVD gibi formatlarla fiziksel olarak sahipliğine zorlandığımız içerik, sanal ortamda dileğimiz anda erişebileceğimiz farklı bir biçime evriliyor.

Bu iki konuşmayı bir potada eritip yorumlarsak, geleneksel endüstrilerin önemli içerik tekelleri, içerik denen kavramın ağ üzerine taşınmasının etkilerini titizlikle analiz etmekte ve buradan çıkardıkları sonuçlarla yeni iş modellerine doğru yol almaya hazırlanıyorlar. Somutlaştırırsak, haber, müzik, film, kitap ve video gibi geçmişte (ve kısmen günümüzde) kağıt, kaset, CD, DVD gibi formatlar üzerinden satın almaya ve sahipliğine zorlandığımız fiziksel formatlar, giderek ağ üzerinden erişilebilir sanal biçimlere hatta sanal metalara dönüşmekte ve daha da dönüşecek. Ve artık evimiz ya da bilgisayarımız yerine ağ üzerinde tutulmaya başlanan bu içeriğe dilediğimiz zaman ve beğenilerimiz doğrultusunda erişmek mümkün olacak.

Sözün özü, ‘ayda şu kadar dolar öde, sınırsız kitap oku, müzik dinle, film/video seyret!’ mottolarının egemen olacağı günler yakın.  ‘Ya, ben bunu sanki daha önce bir yerlerde duymuştum!’ diyenleriniz ise böyle buyursun;)  

244 yılın ardından kağıt baskısına son veren Britannica bir dönemi kapattı. Artık bilginin yeni adresi siber topraklar!

Geçtiğimiz hafta ‘Britannica’nın basılı yayınına son verdiği’ haberini okuyan orta ve üst yaş kuşaktan pek çok kişi, o devasa ansiklopedi ciltlerinden birinin kapağını açmalarıyla başlayan ve bilginin peşinde konudan konuya atlayarak zamanın nasıl geçtiğini anlamadıkları o uzun düşsel yolculukları hüzünle anımsamıştır.

Yeni iPad’i görücüye çıkartan Apple'da şapkadan tavşan çıkaran ‘sihirbaz’ artık yok. Tüketicinin ilgisi hala sürüyor ama...

Doksanlı yıllardan itibaren 10 yıl kadar kesintisiz izlediğim Dünya Mobil İletişim Kongresi (MWC) etkinliği, sektörden uzak durduğum son 8-9 yıldan bu yana farklı bir hal almış. Mobil İletişim Sektörü’nün kuruluş yılları olan 90ların ilk yarısında mobil operatörler, telefon üreticileri ve düzenleyici kurumların işbirliğiyle başlatılan etkinliğin amacı, bir önceki yılın genel bir değerlendirmesini yapmak, sorunları tartışmak ve geleceği planlamak olarak tarif edilebilir. Organizasyonun ilk yıllarında,  dünyanın en ileri teknolojilerini yaratan, bulan, geliştiren ve kullanan sektör, elde ettikleri devasa gelirlerin uzun yıllar keyfini de sürdü. Ancak bu  ‘Lüküs Hayat’ dönemi, 2000li yıllardaki küresel krizler ve mobil internet olgusunun rasyonel bir tabana oturtulamaması yüzünden bir duraklama dönemine girdi. 2012 itibarıyla yıllık birkaç trilyon dolar civarında toplam iş hacmine ulaşılmasına karşın, düşen kar marjları ve internet sektörüyle yakınsama sonucu pazara giren Apple, Google ve Facebook gibi ‘yeni’ oyuncular, sektörün eskilerinde ciddi bir gelecek kaygısı yaratmış durumda. Bugün gelinen noktada, mobil iletişim kavramının yeniden ele alınması ve konumlandırılması bir zorunluluk.

Çok sesli tartışmaları ve yenilikçi iş modelleriyle Yeni Medya Yayıncılığı’nın başarılı bir örneğidir Ekşi Sözlük!   

15 Şubat 1999 tarihinde Sedat Kapanoğlu’nun bir hobi olarak geliştirmeye başladığı Ekşi Sözlük, yayına başladığı ilk yıllardan itibaren, özellikle yeni kuşağın yoğun ilgisiyle karşılaştı.  Geleneksel medyaların tek yönlü, az renkli hatta yer yer fazlasıyla ciddi ve ticari ya da siyasi filtreli yayın formatında aradıkları çok sesliliği, etkileşimi, tarzı ve içeriği bulamayan insanlar, kendi günlük hayatlarında yaşadıklarının bir yansımasını gördükleri bu ‘sanal platformu’ fazlasıyla benimsediler. Fiziksel dünyada gerçek kimlikle ifade edilemeyen, paylaşılamayan ve hatta saklanan hemen herşey, orada anonim kimliklerle dile getirildi ve pek çok farklı açısıyla ortaya kondu. Oradaki paylaşım, tartışma, çatışma ve çok sesliliğin, pek çok sözlük yazarı ve okurunun hayata bakışını değiştirdiği de yadsınmaz bir gerçek. Bu açıdan bakıldığında Ekşi Sözlük, insanlar için önce fiziksel dünyanın gerçeklerinden bir kaçış noktası ve giderek paralel bir yaşam alanına dönüştü. Buradaki yeni ilişki ve ifade biçimlerinin, kuşaktan kuşağa aktarılan geleneksel kültür mirasından farklı bir kültürün ilk tohumları olduğunu da söyleyebiliriz.

'Bitti arkadaşlar, şimdi dağılın!’

Yeni Medya, sonu gelmeyen kişisel bilgi ve mahremiyet ihlalleriyle bindiği dalı kesiyor! 

Geliştirdikleri yeni güncellemede bu kayıt işlemini artık kullanıcının izniyle yapacaklarını söyleyen Path (bendenizin de dahil olduğu) aboneleri nezdinde ne kadar inandırıcı oldu ya da daha önce neden böyle bir izin prosedürü yoktu bilemiyoruz ama bildiğimiz bunun kullanıcıların mahremiyetini ihlal eden ne ilk ne de son olay olduğu.

Peki ne yapacağız? İnternetten, mobil iletişimden vazgeçemeyeceğimize göre tüketici olarak haklarımızı savunacağız. Bunu yaparken de ABD’deki EPIC (Electronic Privacy Information Center), EFF (Electronic Frontier Foundation) tarzı Yeni Medya'daki tüketici ihlallerine odaklı sivil toplum kuruluşları kuracağız ve bu tip ihlaller karşısında haklarımızı arayacağız. Gerekirse bu firmalarla hukuksal yollardan ve sosyal medya üzerinden mücadele edeceğiz.

Dünyanın en kalabalık sanal platformu Facebook, İnternet tarihinin en büyük halka arzını yapmaya hazırlanıyor!

Bahar aylarında (büyük olasılıkla Nisan gibi) yapılması planlanan halka arzın sonucunda şirket, piyasadan 5 Milyar dolar nakit sağlamanın yanısıra 100 Milyar dolarlık piyasa değerine ulaşmış olacak. Bu bereketli süreç, şirketi sekiz yıl önce kuran en büyük hissedar Mark Zuckerberg’in servetini 12 milyar dolara yükseltmekle kalmayacak, Facebook çalışanlarını dolar milyoneri ve aralarında U2’nun solisti Bono’nun bulunduğu bir grup erken dönem yatırımcıyı da dolar milyarderi yapacak. California Valiliği bile, vergilerle 9.2 milyar dolara ulaşacak bütçe açığını bu yeni Facebook zenginlerinin halka arz sonrası ödeyeceği toplamı yüz milyonlarca doları bulacak vergileriyle kapatmak için şimdiden kolları sıvamış durumda. Dünyanın dört bir yanından çok sayıda yatırımcı ise, tüm bu gelişmeleri yakından izleyerek halka arza ilişkin bir yaklaşım geliştirme çabası içinde.

Peki Facebook hisseleri almalı mı, almamalı mı? Bu sorunun yanıtını bulabilmek için şirketin içinde bulunduğu ortamı ve dinamiklerini iyi analiz etmek gerekiyor. Ancak bunu Sanayii Çağı’nın bol rakamlı (çoğu zaman da analitik değil palavra olan) projeksiyonlarıyla değil bu yeni çağın sosyal ve girişimcilik ruhuna uygun vizyoner perspektifiyle değerlendirmek daha anlamlı.

Facebook’u uzun zamandır takip eden ve halka arza ilişkin ilginç değerlendirmelerde bulunan Time.com’dan Sam Gustin, şirketin (Google, Yahoo gibi İnternetin ilk döneminde yıldızı parlayan rakiplerinden farklı olarak) geliştirdiği kullanımı kolay platform ile, insanların birbirlerine zaman-mekan sınırlaması olmaksızın bağlanabildiği ve bilgi, duygu ve düşüncelerini paylaşmalarına olanak tanıyan yeni bir medya oluşturduğunu belirtiyor. Gustin, şirketin başarısının altında, demokratik, meritokratik ve her türlü paylaşımı süratle yayabilen yapıdaki bu sosyal etkileşim platformu sayesinde, insanların daha açık, şeffaf ve birbirine bağlanabilir (connected) hale gelmesini gösteriyor.

Facebook’u diğer tüm rakiplerinden farklı kılan ise, bu çok bilinmeyenli yolu girişimci bir ruhla keşfetmeye çalışmaları ve yaptıkları keşiflerle platformlarını sürekli yenileyerek doğru yönde hızla ilerlemeleri. Geçen aylardaki F8 etkinliğinde duyurdukları yeniliklerle ‘yetişti, yetişiyor!’ denilen Google+ ile arayı ciddi biçimde açmaları bunun en iyi örneklerinden. Daha piyasaya tam olarak sürmedikleri sosyal arama, Facebook Credits, vd. bir çok yeniliğin ve en önemlisi uygulama geliştiriciler açısından cazip eko sisteminin de bu rekabette onlara anlamlı avantajlar sağlayacağı da aşikar.

Sonuç olarak Facebook halka arzının, bu yıla damgasını vuracak bir finansal gelişme olacağı kesin. Şirketin gelecekte hangi noktaya geleceğini şimdiden bilmek imkansız ama merak edenler şu örneğe bakarak bir kıyaslama yapabilir; Bundan 8 yıl önce sadece bir arama motoru ve test aşamasında bir e-posta servisi olan Google, 23 Milyar dolar pazar değeri ile halka arz edildi. Peki bugünkü değerinin ne kadar olduğunu biliyor musunuz?  

ABD’de ‘telif ihlallerini önlemek’ amacıyla Kongre’nin gündemine alınan yasa tasarıları, internet kuşağını ayağa kaldırdı! 

Dijital dünyanın fırsatlarından yararlanarak kendi içeriklerini bu yeni dünyada nasıl satacağını araştırmak ve interneti anlayarak genç kuşağı bilinçli kullanıma yöneltmek yerine ihtişamlı hayatım sürsün kaygısıyla sansüre sarılanlara yeni kuşak giderek daha fazla direnmeye başlıyor. Bundan sonraki her adımın daha fazla tepkiyle karşılaşacağını kimse aklından çıkartmasın.

Evet, bu soruya Hollywood ve geleneksel medya erbabının yanıtlarını bizler de merak ediyoruz! Ama lütfen şu aşağıdaki gibi komik reklam ve sloganlarla ya da şöyle tepeden bakan mal sahibi tavırlarıyla değil; karşısındakini anlamaya ve izleyicisi olan o kitleyle kucaklaşmaya çalışan iki paydaş gibi lütfen!

Sosyal Medya’yı bir bataklık olarak görüp uzak duran ya da bu sorumluluğu başkalarına teslim eden markalar; Yanlış yoldasınız! 

Peki ne yapmak gerekli? Öncelikle markalar artık ‘Ben Sosyal Medya’dan anlamam!’ anlayışıyla işi başkasına havale etmekten vazgeçmeli ve en azından konuyu denetleyecek kadar öğrenmekle ilk adımı atmalılar.

Sosyal Oyun firması Zynga’nın 9 Milyar $ piyasa değeriyle halka arzı, yatırımcıların dikkatini yeniden internet girişimciliğine yöneltti.

Bugün internetin ve cep telefonlarının da devreye girmesiyle özellikle dijital yerli dediğimiz yeni kuşağın neredeyse tamamına bu yeni medyalardaki oyunların adeta bağımlısı olarak bakıldığını ve çevremdeki anne-babalarda da, babamınkine benzer bir kaygı geliştiğini gözlemliyorum. Öncelikle herkes şunu bilmeli ki oyun, daima bu sanal dünyanın ilk ve en keyifli adımı olarak kalmaya devam edecek. Bu açıdan anne-babalar, çocuklarının oyunla ilişkisini sınırlamaya çalışmak yerine onların Yeni Medya’nın diğer olumlu alanlarını keşfetmelerine ön ayak olmalılar ve hatta bu alanları bile oyunlaştırabilmek için çaba göstermeliler. Bunun da ötesinde, günümüzün eğitim, finans, savunma hatta sağlık gibi dijital ortama taşınan eski ve yepyeni iş alanlarının çoğu iş süreçlerini oyunlaştırmakta  ve iyi bir oyuncu olmak da bir avantaj. Örneğin; ABD Silahlı Kuvvetleri'ndeki deniz piyadelerinin seçimi için World of Warcraft gibi bir online oyunda belli bir seviyenin üzerine çıkmış olmak, önemli bir tercih kriteri. Eğer anne-babalar bunu öngörebilirlerse, çocukları geleceğin bu yeni iş alanlarına çok daha hazır hale gelir ve hatta giderek devasa boyutlara gelen oyun alanındaki bir girişimin parçası hatta sahibi bile olabilir.

İşte oyun dünyasının Yeni Medya’daki bu değişimini önceden fark ederek bu alana odaklanan bir girişimci, bugünlerde bu öngörüsünün keyfini sürmekte; Marc Pincus!

Harvard Business School mezunu Pincus’un 2007 yılında köpeğinin adından esinlerek kurduğu Zynga firmasının geliştirdiği FarmVille, CityVille, MafiaWars gibi oyunlar her gün 222 milyon kişiye hizmet vermekte. Firmanın oyunda avantaj sağlamak için para ödemeyi temel alan Freemium iş modeli sayesinde bu 222 milyon oyuncunun %2si sanal-araç gereç satın almakta ve firmaya her gün 3 milyon dolar kazandırmakta. Zynga’nın 4 yılda kaydettiği bu baş döndürücü büyüme yatırımcıların da dikkatini çekti ve  geçen hafta yapılan halka arzda 8.50-10.00 $ arası olarak açıklanan birim hisse senedi fiyatı, büyük finans kurumları tarafından tavan rakam üzerinden adeta kapışıldı. Şirket borsaya çıktığı ilk günlerde %6lik düşüşe ve medyada çıkan olumsuz eleştirilere rağmen çoğunluk yatırımından emin. International Herald Tribune’den Evelyn Rusli’nin analizine göre, bunun en önemli nedeni şirketin pazar değerlemesinin daha önce çeşitli kuruluşlar tarafından 20 milyar dolar olarak ilan edilmesine karşın şirketin bu rakamın yarısından az bir fiyatla piyasaya çıkması. Bunun dışında Zynga’nın Facebook ile yaptığı 5 yıllık imtiyazlı oyun hizmet sağlayıcısı anlaşması, şirketin henüz devreye sokmadığı reklam, ürün yerleştirme ve popüler oyun unsurlarını markalaştırma (merchandising) gibi yeni iş modelleri yatırımcıların beklentisini daha da arttırıyor.

Bu durum sadece Zynga ile de sınırlı değil. Asya pazarında faaliyet gösteren oyun firması Nexon’un geçtiğimiz günlerdeki piyasaya arz ettiği 1.2 milyar dolar değerinde hisse de benzer bir şekilde ilgi gördü. Buna Blizzard’ın ayda 500 milyon dolar gelir elde ettiği World of Warcraft, Electronic Arts’ın Facebook’ta en çok ilgi gören 3 oyundan biri olan SimsSocial gibi oyunları da eklersek ortaya çıkan sektörün küresel ekonominin zirvelerine doğru yol aldığı da görülebilir. DFC araştırma şirketi, dijital oyun sektörünün 2016’da 81 milyar dolarlık bir hacime ulaşacağını ve bununla da müzik endüstrisinin 3 katı boyuta geleceğini öngörüyor.

Evet, burası Yeni bir medya ve bunun en önemli ayağını da oyun sektörü oluşturuyor.

Sosyal, kültürel, ekonomik ve politik ilişkileriyle yeni bir yaşam alanına dönüşen internete yeni anayasamızda yer verilmeli!

Türkiye yeni bir yıla hazırlanırken 2012 boyunca ülke gündeminin en üst sıralarında Yeni Anayasa tartışmaları yer alacak. Günü kurtarmaya alışmış ülkemizde kamuoyu bu konuyu şimdiden gelecek yıla ertelemiş görünüyor. Ancak dikkatlerden kaçmaması gereken nokta, yeni anayasa yapım sürecinin başlamış olduğu ve sivil toplumdan gelecek taleplerin 31 Aralık’a kadar TBMM’ne iletilmesi gerektiği. Geçen hafta yaptığı bir açıklamayla bu kritik takvimin altını çizen TBMM Başkanı Cemil Çiçek de, şimdiye kadar 21 binden fazla kurum ve kuruluşu konuya ilişkin bilgilendirdiklerini ancak geri dönüşün çok az olduğunu ifade etti.

İşte tam bu noktada toplumların yaşam alanlarına sirayet etmekte olan internetin devletlerin vatandaşlarıyla aralarında yaptıkları ana sözleşmeye bir temel hak olarak dahil edilmesinin gerekliliği konuşulabilir. Bunun elbette hukuk tekniği açısından bir takım zorlukları olabilir ancak internetin bir yaşam alanı olduğunda uzlaşırsak, bir başlangıç olarak onu Anayasamıza temel bir hak olarak koyup Bilgi Toplumu olma yolunda ilk adımı atabiliriz. Bu adım, bizi bir anda dünyada interneti temel bir hak olarak kabul etmiş olan Finlandiya, Estonya ve İzlanda ile birlikte dünyanın en ileri ülkelerinin seviyesine getirir ve interneti eninde sonunda Anayasalarına dahil edecek AB ve diğer dünya ülkelerinin önüne taşır. Sadece bu açıdan bile internet, Türkiye için vizyoner bir kavram haline gelir.  

Sivil toplum olarak katılımcı demokrasiden söz ediyorsak, sürecin bir parçası olmadan ona dışarıdan eleştiri getirmenin anlamsızlığı yerine katılımcı bir anlayışla katkılarımızı ve varsa eleştirilerimizi bunun içine girerek yapmanın en akılcı yol olduğunu da unutmayalım.  Sadece internet değil yaşamın her alanında toplum olarak ihtiyaç duyduğumuz her türlü talebi Yeni Anayasa çalışmalarının adeta yürütme organı olan TBMM Başkanlığı ve/veya Anayasa Uzlaşma Komisyonu’na gönderelim. Internetle ilgili Anayasal talepleri de düşünelim, tartışalım ve interneti gündemin üst sıralarına taşıyalım. Unutmayalım, burası hepimizin yaşam alanı ve bu konuda sesimizi duyurmak için son tarih 31 Aralık!

LongTail (Uzun Kuyruk), siber ağlarda ticari rekabet avantajı sağlayabilmek için odaklanılması gereken temel kavramlardan biri.