- Posts tagged Visa
- Explore Visa on posterous
Birilerinin canı SOPA istiyor
ABD’de ‘telif ihlallerini önlemek’ amacıyla Kongre’nin gündemine alınan yasa tasarıları, internet kuşağını ayağa kaldırdı!
Bu hafta bir dizi toplantı ve konferans için geldiğim New York’un Manhattan bölgesinde gezinirken bir kaç yüz kişilik bir gösterici grubuna rastladık. Uzaktan ‘Wall Street’i işgal et!’ protestocuları olduğunu düşündüğüm gruba yaklaşıp pankartlara bakınca farklı bir durumla karşılaştım ve günün anlam ve önemini bir kez daha hatırlayıverdim; 18 Ocak Çarşamba yani ABD Kongresi’nde ‘internetteki telif ihlallerini önlemek’ amacıyla gündeme alınan SOPA (Stop Online Piracy Act) yasa tasarısını protesto günü!
ABD film ve müzik endüstrisinin ‘büyük maddi kayıp’ iddiasıyla yıllardır sürdürdüğü siyasi lobi faaliyetlerinin sonucunda geçtiğimiz aylarda ABD Kongresi’de gündeme alınan SOPA tasarısı yasalaşırsa, şuradaki videodan görsel olarak da izleyebileceğiniz gibi ABD Hükümeti;
1) ABDli bir firmanın hak sahibi olduğu bir içeriğe ilişkin ‘telif ihlali’ yaptığı kuşkusu olan yurt içi ya da yurt dışı kaynaklı internet sitelerinin alan adlarını kullanmalarını engelleyebilecek,
2) ABD orijinli arama motoru, sosyal medya, wiki ya da blog platformlarında bu ‘korsan’ siteye herhangi bir şekilde link verilmişse onlar hakkında ‘telif ihlaline yardımcı olmaktan’ yasal soruşturma başlatıp dava açtırabilecek,
3) Söz konusu sitelerin ABD kaynaklı tüm kredi kartı, bağış ve finansal kuruluşlar üzerinden yaptığı para akışını kestirebilecek,
4) Bu sitelerden ‘korsan’ içerik indirenlere de 5 yıla kadar hapis cezası verilebilecek.Eğer ‘korsan’ site bütün bunlara karşın hala başka alan adlarıyla faaliyetini sürdürmeye devam ederse , bu sefer de yine Kongre’de yasalaşmayı bekleyen başka bir madde ile sitenin IP adresini (Internet numarası) bloklayacak yeni bir düzenleme olan PIPA (Protect IP Act) ile işi tamamen bitirilecek.
Cesur Yeni Medya
Dünyanın gündemini değiştiren Wikileaks çeşitli kurum ve devletlerin baskısıyla karşı karşıya ama sitenin muhtaç olduğu destek, doğduğu topraklardan geliyor!..
28 Kasım 2010 Pazar gecesi başlayan Wikileaks fırtınası, sitenin sözcüsü Julian Assange’ın tutuklanmasıyla yeni bir dönemece girdi. ABD Dışişleri Bakanlığı’nın dünyanın dört bir yanındaki görevlilerine ait 250 bini aşkın iç yazışmayı parça parça yayınlamaya başlayan site, küresel iktidar odaklarının siyasi, hukuki ve ticari baskıları altında yayınını sürdürmeye çabalıyor. Gelişmelerin seyri ise herkesin kafasını karıştırdı. Türkiye ve dünya kamuoyunda “bunun yine ABD’nin bir oyunu çıkacağına” ilişkin yaygın bir inanış var. Çokça tartışılan bir husus da, Wikileaks’in geçen Ağustos ayında ABD’nin Afganistan ve Irak’ta yaptığı rezilliklere ilişkin çok daha ağır belgeler açıklamasına karşın konunun bir süre sonra ‘ustalıkla’ gündemden düşürülmesi ve sonuçta hiç bir şeyin değişmemesi.
Aslında insanlardaki “ABD ya da onunla işbirliği yapanların bir tertibi” inanışının temelinde biraz da bizim onlara atfettiğimiz süper hatta ilahi güçler yatıyor. Dünyaya her anlamda egemenliğini ilan etmiş dünya lideri bir ülke, yarattığı ve yaygınlaşmasına ön ayak olduğu internet üzerinde nasıl olur da ‘bir avuç insana’ karşı bu denli aciz bir duruma düşer? İşte bu sorunun yanıtını bulamamak insanları kuşkulandırıyor ve 20. Yüzyıl paradigmaları üzerinden değerlendirme yapan zihinler, eninde sonunda bunun ABD’nin bir şekilde bilgisi dahilinde bir gelişme olduğu kanaatine varıyor. Sorunun yanıtı ise, kendi içinde. İnternet üzerinde yaratılan bilgilenme, sosyalleşme ve paylaşım kültürü sonucunda, böyle bir sızma ve yayın artık mümkün. İktidarın köhnemiş sahipleri bunun nasıl olduğuna hala akıl sır erdiremiyor ancak bu soruyu birbirilerine soracaklarına çocuklarına sorsalar yanıtlarını alacaklar:)
İnternet kültürüyle yoğrulan bu genç kuşak, kendinden önceki kuşağın mirasını reddediyor ve kendi değerleriyle yaşama yolunu seçiyor. Geleneklerle çatıştıkları her noktada da, onu aşacak yöntemleri bu kültür sayesinde geliştiriyor. Örneğin; 10 yıl önce eğlence dünyasını alt üst eden Napster’i hatırlar mısınız? Dünyanın her yerinden milyonlarca insanın, şarkı, film ve oyunları eğlence endüstrisinin pahalı tüketim mekanları yerine internetten ücretsiz indirebilmesini sağlayan bir servisti Napster. Endüstrinin devleri durumun farkına varıncaya kadar birkaç sene geçti ancak yangın büyümeye başlayınca hukuk yoluyla cezalandırıldı. Peki ne oldu? Birkaç sene sonra geliştirilen The Pirate Bay’e yerleşik hukuk kuralları da fayda etmedi ve yangın daha da büyüdü. Milyonlar yüz milyon oldu. The Pirate Bay yangınını söndürebilmek uğruna mevcut hukuk kuralları bile değiştirildi. Sonuç, site hala çalışıyor ve kimi ülkelerde erişim yasağı olmasına karşın bu yasaklar internet kuşağına vız geliyor. Bir kaç ay içinde The Pirate Bay kapansa da önümüzdeki dönemde yerini alacak alternatiflere karşı iktidar sahiplerinin gücü giderek zayıflıyor. Yani internet, kullanmayı bileni vezir, bilmeyeni de rezil edecek bir ağ.
Bu sanal ağ üzerindeki kullanıcıların içerik üretimi ve paylaşımı, onları destekleyen sosyal medyalar sayesinde daha güçleniyor. Bireyi ön plana çıkaran bu yeni medyalarda insanlar, içinde bulundukları ortamın yarattığı sosyalleşme dinamikleriyle kendilerini daha özgür ve cesur hissediyorlar. Bu da internet kuşağına, mevcut iktidar sahipleriyle korkusuzca çatışabilme gücünü veriyor. Bu açıdan ABD dünyanın süper gücü olması, onu rezil etmeyi kafaya takmış 'bir avuç insan' açısından bir sorun değil; aksine internet kuşağı lehine bir avantaj!
Wikileaks olayına dönecek olursak, geçen Ağustos ayında açıklanan ABD belgeleri gerçekten çok vurucu idi. Irak ve Afganistan’da ‘yanlışlıkla’ avlanan masum insanlara ilişkin kuşku götürmeyecek açıklıkta videolar, dünya kamuoyunda neredeyse hiç etki yapmadı. Ancak bu defa olay farklı; o zaman çok sınırlı olan kamuoyu ilgisi, 28 Kasım’dan beri tavana vurmuş durumda ve hiç eksilmeden sürüyor. Bu noktada şu gerçeği de göz önünde bulunduralım; Konjonktür, Wikileaks’in lehine gelişiyor. Son birkaç gün içinde PayPal, MasterCard ve Visa’nın ticari kaynaklarını kesmesi ve Assange’ın tecavüz suçuyla tutuklanması kamuoyunda Wikileaks’i mağdur konumuna düşürdü. “Bir süper gücün bir avuç insanla neden bu kadar uğraştığına” anlam vermeyen insanların kafalarındaki kuşkular arttı ve Wikileaks algısı olumluya doğru kaymaya başladı. (21. Yüzyılın derin gerçeklerden ziyade yüzeysel algılar çağı olduğunu da unutmayalım!)
Wikileaks destekçileri, birkaç günden beri Amazon, PayPal, Visa ve MasterCard’a siber saldırılar düzenliyor ve onbinlerce insan da internet sitelerinde ve sosyal medyalarda Wikileaks belgeleri ile ilgili haber ve bilgileri birbirleriyle paylaşarak olayın etkisini kaybetmemesine çabalıyorlar! Assange da Time Dergisi’nin “Yılın İnsanı” anketinde ilk sıraya yükseldi ve internet kuşağının küresel kahramanı olmaya doğru ilerliyor.
Gelinen noktada, siyasetle hiç ilgisi olmayan gençlerin bile her geçen gün sanal dünyada şiddeti artan bu hareketliliğe destek verdiği görülüyor. Elbette Wikileaks tek başına istenilen etkiyi yaratmaması olasılık dahilinde. Ancak gelinen noktada üzerinde düşünülmesi gereken şey, bunun anında sonuca bağlanacak tek bir olay değil bir birikim süreci olduğu. Benzeri her olayla artacak bu birikimin zamanla bir değişime yol açması kaçınılmaz.
Bitirirken Orwell’in “1984” romanındaki Büyük Birader karamsarlığına karşı Aldous Huxley’in “Cesur Yeni Dünya” romanında liderine kafa tutan genç kahramanın dirayetli sözlerini hatırlatalım : “Mutsuz olmayı değil mutsuz olabilme hakkımı istiyorum!”
